W pozostałościach po próbie jądrowej znaleziono nieznany kryształ

15 maja 2026, 06:25

W lipcu 1945 roku, na pustyni w Nowym Meksyku, Stany Zjednoczone przeprowadziły pierwszy w historii test jądrowy o kryptonimie Trinity. Eksplozja uwolniła energię równoważną 25 tysiącom ton TNT, temperatura w epicentrum przekroczyła 1500°C, ciśnienie zaś sięgnęło 8 gigapaskali, tyle ile głęboko we wnętrzu Ziemi. Piasek pustyni stopił się i zeszklił, tworząc bladozieloną, słabo radioaktywną substancję, którą naukowcy nazwali trynitytem.



Sparaliżowane światłem

20 listopada 2009, 16:26

Miłośnicy serialu Star Trek z pewnością pamiętają fazery, broń, która potrafi m.in. paraliżować ofiarę. Naukowcom z Kanady udało się wykorzystać światło do tymczasowego "zamrożenia" i "odmrożenia" żywego organizmu.


Przełomowe odkrycie dot. leczenia glejaka

1 marca 2016, 12:51

Przeciętny czas życia od diagnozy glejaka to ok. 1-1,5 roku. Całkowita resekcja guza jest trudna, stąd częste wznowy. Obiecującą, pierwszą od ponad 30 lat, metodą poprawy rokowań wydaje się wykorzystanie niszczących guzy indukowanych nerwowych komórek macierzystych (ang. induced neural stem cells, iNSCs).


Mózg osoby cierpiącej na chorobę Alzheimera

Rewolucja w myśleniu o alzheimeryzmie?

12 grudnia 2009, 09:56

Zmiany w mózgu uznawane dotąd za bezpośrednią przyczynę obumierania neuronów związanego z chorobą Alzheimera mogą w rzeczywistości pełnić... funkcję ochronną - twierdzą badacze z instytutu Salk.


Wbrew oczekiwaniom, było zimno, ale nie sucho

30 marca 2016, 12:05

Dzięki skamieniałym zębom gazeli z jaskiń HaYonim i Hilazon Tachtit w zachodniej Galilei amerykańsko-izraelski zespół naukowców stwierdził, że młodszy dryas, faza klimatyczna trwająca od ok. 10850 r. p.n.e. do ok. 9700 r. p.n.e., był naprawdę tak chłodny jak sądzono. Okazało się jednak, że dotąd naukowcy mylili się w oszacowaniach wilgotności tego okresu w południowym Lewancie.


Przeszczep w dwóch etapach

18 stycznia 2010, 10:44

Pięćdziesięcioczteroletnia Linda de Croock przeszła operację właściwego przeszczepu tchawicy, po tym jak w 2008 r. w jej lewym przedramieniu zaimplantowano narząd pobrany od zmarłego dawcy. Wybieg ten zastosowano, by nie dopuścić do ewentualnego odrzucenia. Organ Belgijki uległ zmiażdżeniu w wypadku, do jakiego doszło ponad ćwierć wieku temu (New England Journal of Medicine).


Olsztyńscy naukowcy pracują nad preparatem odżywczo-leczniczym dla autyków i alergików

10 maja 2016, 06:03

Olsztyńscy naukowcy pracują nad preparatem odżywczo-leczniczym dla autyków i alergików. Głównym założeniem badań jest stworzenie odżywki, która ma być ogólnie dostępna i niedroga - przekonują naukowcy.


Grzewcza symbioza

11 lutego 2010, 10:16

Hiszpańscy naukowcy odkryli pierwszy przykład rośliny, która ogrzewa się, wchodząc w symbiozę z drożdżami. W zamian ciemiernik cuchnący (Helleborus foetidus) oferuje swój nektar. Inne rośliny uzyskują ciepło, podążając za słońcem bądź rozkładając kwas salicylowy jak słynąca z gigantycznych śmierdzących kwiatów raflezja Arnolda.


Wszechświat rozszerza się szybciej niż sądzono

3 czerwca 2016, 11:54

Astronomowie korzystający z Teleskopu Kosmicznego Hubble'a odkryli, że wszechświat rozszerza się od 5 do 9 procent szybciej, niż sądzono. To zaskakujące odkrycie może przynieść odpowiedź, pozwalającą zrozumieć istnienie ciemnej energii i ciemnej materii - mówi kierujący badaniami laureat Nagrody Nobla Adam Riess ze Space Telescope Science Institute i Uniwersytetu Johnsa Hopkinsa.


Dwa genomy w jednym organizmie

4 marca 2010, 12:53

Nasz przewód pokarmowy zamieszkuje tyle mikroorganizmów, że z powodzeniem możemy się uznać za chodzące kolonie bakterii. Są bardzo zróżnicowane i jak szacują autorzy badania nad wpływem chorób na florę jelit, łączna liczba ich genów 100-krotnie przekracza liczbę ludzkich genów. Mówienie o drugim genomie wcale nie jest więc pozbawione sensu.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk